کارگاه آموزشی دکتر مهدی اسماعیلی رخ – ابر روندها و آینده خدمات مالی

Article Summary

در کارگاه آموزشی "ابر روندها و آینده خدمات مالی"، دکتر مهدی اسماعیلی رخ، معاون تحول و توسعه سازمانی در مجموعه ارتباط فردا، به بررسی ابر روندهای تأثیرگذار در صنعت مالی پرداخت. ابر روندها تغییراتی بلندمدت و جدی هستند که می‌توانند زیست‌بوم خدمات مالی را به شکل جدی تغییر دهند. دکتر اسماعیلی رخ با تعریف ابر روندها و نوآوری مالی شروع کرد. نوآوری مالی نتیجه کشش فناوری و تقاضای بازار است. فناوری‌های جدید مانند هوش مصنوعی، زنجیره بلوک، و اینترنت اشیا به صنعت مالی فشار می‌آورند تا پیش‌برد. از سوی دیگر، انتظارات مشتریان و زینفعان نیز باعث می‌شوند که صنعت مالی به سمت نوآوری حرکت کند. در ادامه، به بررسی گزارش‌هایی از شرکت‌های معتبر مانند کی‌پی‌ان‌جی پرداخته شد. این گزارش‌ها نشان می‌دهند که سرمایه‌گذاری‌ها در حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، پرداخت‌ها، رگ‌تک، امنیت سایبری، و بلاکچین رشد قابل توجهی داشته‌اند. برای مثال، سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی در نیمه اول سال 1403 بیست و چهار درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است. دکتر اسماعیلی رخ هشت ابر روند کلیدی را معرفی کرد که می‌توانند زیست‌بوم مالی را تغییر دهند: 1. **باز توزیع سود**: بازیگران جدید وارد بازار شده‌اند و سودآوری موسسات مالی تغییر کرده است. 2. **مالکیت تجربه مشتری**: شرکت‌هایی که به مشتری دسترسی دارند، تجربه مشتری را تعیین می‌کنند. 3. **درآمدزایی از داده**: ارزش شرکت‌ها از دارایی‌های فیزیکی به داده‌ها و توانمندی‌های تحلیل داده تغییر کرده است. 4. **هوش مصنوعی**: تغییرات جدی در صنعت ایجاد کرده است. 5. **غلبه پلتفرم‌ها**: ورود پلتفرم‌ها به فضای مالی تجربه مشتری را تغییر داده است. 6. **ورود بیگ‌تک‌ها**: شرکت‌های فناوری بزرگ تهدیدی برای صنعت مالی هستند. 7. **استانداردسازی هزینه‌ها**: موسسات مالی مجبور به کاهش و استانداردسازی هزینه‌ها شده‌اند. 8. **خدمات مالی منطقه‌ای**: رگولاتورها و اکوسیستم‌های مختلف منجر به تنوع در خدمات مالی شده‌اند. در مورد باز توزیع سود، دکتر اسماعیلی رخ به چهار الگو اشاره کرد: انفصال در زنجیره ارزش، جابجایی بین زنجیره‌های ارزش، تغییر در ساختار بازار، و تغییر در مدل‌های کسب و کار. این تغییرات به صنعت مالی چالش‌های جدیدی ارائه می‌دهند. دکتر اسماعیلی رخ تأکید کرد که برای پایداری در صنعت مالی، موسسات باید به سوی نوآوری و تکنولوژی پیشرفته حرکت کنند. دکتر اسماعیلی رخ اشاره کرد که با ورود فناوری‌های دیجیتال، مدل‌های کسب و کار جدیدی به وجود آمده‌اند که خدماتی که قبلاً به صرفه نبوده‌اند، اکنون به صرفه شده‌اند. این تغییرات باعث گسترش بازار و توسعه شمولیت مالی شده است. مثالی از این تغییرات، تبدیل سبدگردانی از یک خدمات لوکس به یک خدمات در دسترس طبقه متوسط و پایین است. او به بررسی تأثیرات این تغییرات بر سه گروه بازیگر اصلی در صنعت مالی، شامل تنظیم‌کنندگان، موسسات مالی بزرگ، و فین‌تک‌ها، پرداخت. تنظیم‌کنندگان باید بتوانند زنجیره‌های ارزش جدید را شناسایی کرده و قوانین را به سرعت به‌روز کنند تا از عقب ماندن جلوگیری کنند. برای موسسات مالی بزرگ، این تغییرات باعث کاهش سودآوری یا نیاز به تغییرات استراتژیک شده است. فین‌تک‌ها نیز با ورود به بازار، سهم بازاری جدی‌تری به دست آورده‌اند. دکتر اسماعیلی به بررسی مالکیت تجربه مشتری پرداخت و اشاره کرد که برنده در بازار، کسی است که اطلاعات مشتریان را دارد و توزیع‌کننده است. این مکانیسم به توزیع‌کنندگان امکان می‌دهد تا فرصت‌های برندینگ، کنترل محصولات، و کنترل داده‌ها را به‌دست آورند. این تأثیرات بر رگولاتورها این است که باید جلوی انحصار طلبی توزیع‌کنندگان را بگیرند. او در ادامه به بررسی درآمدزایی از داده‌ها پرداخت. اشاره کرد که با جریان‌های داده و داده‌های مبتنی بر تجربه مشتری، موسسات مالی می‌توانند درآمدزایی بالاتری داشته باشند. این تغییرات باعث شده است که شرکت‌ها به جمع‌آوری داده‌های مداوم و تحلیل آن‌ها برای بهبود خدمات و ارائه محصولات مناسب‌تر مراجعه کنند. اسماعیلی رخ به بررسی مهم‌ترین روندها و چالش‌های آینده صنعت مالی پرداخت، مانند مشارکت در جمع‌آوری داده‌ها، ورود هوش مصنوعی، غلبه پلتفرم‌ها، نقش بیگ‌تک‌ها، استانداردسازی هزینه‌ها، و تفاوت‌های منطقه‌ای در اکوسیستم‌های مالی مورد بحث قرار گرفت. او تاکید کرد که هزینه‌های بالای جمع‌آوری، ذخیره‌سازی، و تحلیل داده‌ها سازمان‌ها را به سمت مشارکت در این زمینه هدایت می‌کند. این روند در صنایع مختلف، به ویژه بانکی و مالی، موجب شده است که حتی رقبا نیز به اشتراک‌گذاری داده‌ها بپردازند. رگولاتورها باید به مسائل امنیت سایبری و استفاده اخلاقی از داده‌ها توجه کنند. ورود هوش مصنوعی به صنعت مالی به صورت بنیادین تغییراتی را ایجاد کرده است. سه الگوی اصلی این تأثیرات عبارتند از: شخصی‌سازی تجربه مشتری، کاهش هزینه‌ها در حوزه‌های مانند اعتبارسنجی، و بهبود مدیریت ریسک و تشخیص تقلب. هوش مصنوعی همچنین بر فرآیندهای تکراری و زمان‌بر تأثیر گذاشته و با اتوماسیون رباتیک، سرعت و دقت این فرآیندها را افزایش داده است. غلبه پلتفرم‌ها به‌ویژه پلتفرم‌های توزیع، تأثیر قابل توجهی بر بازار مالی دارد. این پلتفرم‌ها مالکیت تجربه مشتری را در اختیار خود گرفته‌اند و می‌توانند به‌عنوان رقیب جدی در فضای مالی فعالیت کنند. رگولاتورها باید مسئولیت‌ها و پاسخگویی‌های حقوقی را در این زنجیره‌های ارزش مدیریت کنند. بیگ‌تک‌ها نیز با فراهم کردن زیرساخت‌ها و توان تحلیل داده‌ها، تأثیر قابل توجهی بر صنعت مالی دارند. شرکت‌هایی مانند اپل و اپراتورهای موبایل با تجربه‌های فراگیر مشتری، می‌توانند به‌عنوان رقیب قدرتمند وارد این فضا شوند. رگولاتورها باید با ورود این شرکت‌ها مواجه شوند و سیاست‌های مناسب را وضع کنند. استانداردسازی هزینه‌ها و توسعه مشارکت‌ها نیز از دیگر روندهای مهم هستند. در کشورهایی مانند سنگاپور، بحث احراز هویت مشتری به‌صورت متمرکز مدیریت می‌شود. برون‌سپاری فرآیندهای روتین و خودکارسازی فرآیندها نیز برای کاهش هزینه‌ها و افزایش کارایی مورد توجه قرار گرفته است. دکتر اسماعیلی همچنین به بررسی تفاوت‌های منطقه‌ای در اکوسیستم‌های مالی پرداخت. در اروپا، رگولاتورها بر جلوگیری از انحصار طلبی تأکید دارند، در حالی که در چین، شرکت‌های استارتاپ و خدمات نوین فضای پرداخت را به‌دست گرفته‌اند. او در ادامه به بررسی تاثیرات مختلف اکوسیستم‌های مالی بر روندهای آینده پرداخت، بانکداری، بیمه، و مدیریت ثروت پرداخت. دکتر اسماعیلی تاکید کرد که اکوسیستم‌های مالی در کشورهای مختلف متفاوت هستند و این تفاوت‌ها بر روندهای صنعت مالی تأثیر گذار است. در بخش بانکداری، دکتر اسماعیلی به ظهور نئو بانک‌ها، تکامل بانکداری موبایلی، و تبدیل بانک‌ها به پلتفرم‌های خدماتی اشاره کرد. او توضیح داد که این تغییرات باعث شده‌اند تا بانک‌ها خدمات خود را به سمت دیجیتال و بی‌توسی گسترش دهند. در حوزه پرداخت، دکتر اسماعیلی به پرداخت‌های آسان، پرداخت‌های امبد، تحلیل داده و هوش مصنوعی، و امنیت سایبری اشاره کرد. او تاکید کرد که پرداخت‌های آینده ساده‌تر و امن‌تر خواهند بود و این روند با گسترش ریل‌های نوین پرداخت و رمزارزها تقویت خواهد شد. در حوزه بیمه، دکتر اسماعیلی به پلتفرم‌های توزیع بیمه و بیمه متصل اشاره کرد. او توضیح داد که سنسورهای هوشمند و اینترنت اشیا باعث شده‌اند تا شرکت‌های بیمه بتوانند مدیریت ریسک خود را بهتر انجام دهند. در حوزه مدیریت ثروت، دکتر اسماعیلی به نقش ماشین‌های هوشمند، تحلیل داده کلان، و معاملات الگوریتمی اشاره کرد. او تاکید کرد که این تکنولوژی‌ها باعث شده‌اند تا سرعت تحلیل داده و تصمیم‌گیری برای سرمایه‌گذاران بالا رود. در نهایت، دکتر اسماعیلی به نقش فین‌تک‌ها و استارتاپ‌ها در نوآوری و تغییر اکوسیستم مالی اشاره کرد. او تاکید کرد که موسسات مالی بزرگ باید توانایی نوآوری و تغییر مدل کسب و کار خود را افزایش دهند تا بتوانند با رقابت‌های جدید مقابله کنند.